“Milliyet” qəzeti: “Prezident sərhədlərlə bağlı qəti söz deməyib”
Türkiyə siyasətçilərindən Azərbaycana dəstək bəyanatları davam edir
Türkiyənin Dağlıq Qarabağ münaqişəsi həll edilmədən Ermənistanla sərhədlərini açmayacağı haqda baş nazir Rəcəb Tayyib Ərdoğanın verdiyi son qəti bəyanat belə bu ölkə ictimaiyyətini sakitləşdirməyib. Hazırda Türkiyədə kürd partiyasından başqa bütün siyasi oyunçular Azərbaycanın mövqeyini müdafiə edir və Ermənistanla sərhədlərin açılmasına qarşı qətiyyətli bəyanatlar verirlər. Ana müxalifət partiyası CHP, MHP, Böyük Birlik, Səadət partiyaları bir gün əvvəl növbəti dəfə Azərbaycanı müdafiə edən bəyanatlarla çıxış ediblər.
Bu arada “Milliyet” qəzeti yazıb ki, Ərdoğanın son bəyənatına baxmayaraq, Türkiyənin Ermənistanla sərhədlərini açacağına dair şübhələr dağılmayıb.
Qəzetin diplomatiya müxbiri Fikrət Bila yazır ki, Ermənistanla münasibətlərə dair danışıqlara prezident Abdullah Gülün liderlik etdiyi məlumdur. Müəllif sərhədlərin açılmayacağı haqda verilən vədlərə baxmayaraq Azərbaycan tərəfinin buna qane olmadığı və etiraz səslərinin eşidilməkdə davam etdiyini vurğulayıb. Bildirilir ki, Ərdoğandan fərqli olaraq prezident Gül hələ Qarabağ münaqişəsi həll edilmədən sərhədlərin açılmayacağı haqda birmənalı söz verməyib. Buna görə də ictimaiyyətdə narahatlıqlar qalır. “Ərdoğanın bəyanatı ABŞ prezidenti Barak Obamanın Türkiyəyə səfərindən sonra verilmiş ilk qəti bəyanatdır. Baş nazirin bəyanatı Türkiyənin Azərbaycanın işğal edilmiş əraziləri azad edilmədən Ermənistanla sərhədlərin açılmayacağı haqda şərtinin qüvvədə olduğunu göstərir. Lakin prezident Gül hələ bu cür qəti ifadə işlətməyib. Şübhəsiz ki, Ermənistanla danışıqları aparan və məsuliyyəti üzərinə götürən hökumətdir. Ona görə də baş nazir Ərdoğanın sözləri bağlayıcı xarakter daşıyır. Bununla belə, Gülün istifadə etdiyi üslub Ərdoğandan fərqlidir. Bu, siyasət fərqi mənasını verməsə də, hər halda prezidentin ictimaiyyəti rahatlada biləcək açıqlama verməsi doğru olardı. Eyni zamanda baş nazir həmin bəyanatını jurnalistlərin sualına cavab olaraq verib. Ona görə də Ermənistanla münasibətlər məsələsinə dair mətbuat konfransı keçirib hökumətin və dövlətin rəsmi mövqeyini ortaya qoymağa ehtiyac var”.
AKP millət vəkili, parlamentin xarici siyasət komissiyasının sədri Murat Mərcan isə “Zaman” qəzetinə açıqlamasında deyib ki, o, Obamanın səfərindən sonra Çankaya köşkünə gedərək prezident Abdullah Güllə Ermənistan məsələsini müzakirə edib. Mərcan deyib ki, onun qənaətinə görə, Obama Ermənistanla sərhədlərin açılmasına dair Türkiyəyə israrlı tələb qoymayıb. Bununla belə, o deyib ki, ABŞ Türkiyə ilə Ermənistan arasında münasibətlərin qurulmasında maraqlıdır və Ankaranın Qafqaz siyasətini bəyənir. Mərcan Ermənistanla sərhədlərin açılacağı haqda xəbərlərə də etiraz edib. Onun bildirdiyinə görə, AKP hökuməti və iqtidarı bu məsələdə Azərbaycanla razılaşdırmadan addım atmayacaq. “Ermənistanın işğalı altında olan Dağlıq Qarabağa dair uzunmüddətli həll variantı tapılmayınca sərhədlərin açılmasını gözləmək lazım deyil” deyə Mərcan bildirib. O vurğulayıb ki, Türkiyənin Azərbaycana arxa çevirərək Ermənistana güzəşt etməsi mümkün deyil. Mərcan son dərəcə həssas olan bu məsələnin Türkiyədə daxili siyasətə alət edilməsindən də narahat olduqlarını deyib. Onun fikrincə, bu mübahisələr Türkiyə ilə Azərbaycan arasındakı münasibətlərə mənfi təsir göstərir: “Türkiyə hökumətinin Ermənistanla problemləri həll etmək üçün səylər göstərdiyi doğrudur, ancaq Azərbaycan amilini nəzərə almaqla”.
“Zaman” qəzeti qeyd edir ki, 3 gün sonra xarici işlər naziri Əli Babacan Qara dəniz İqtisadi Əməkdaşlıq Təşkilatının toplantısına qatılmaq üçün İrəvana səfər edəcək və bu səfər zamanı qarşılıqlı münasibətlərin qurulmasına dair danışıqlar davam etdiriləcək.
Keçmiş baş nazir, bu günlərdə üzərindən siyasət qadağası götürülən Nəcməddin Ərbakan da İrana yola düşərkən jurnalistlərlə söhbətində Türkiyənin xarici qüvvələrin istəyinə boyun əyib Azərbaycanı tək buraxa bilməyəcəyini deyib. “Azərbaycan bizə ən yaxın qardaş ölkədir, əl-ələ verib Azərbaycanın problemlərini həll etmək qardaşlıq vəzifəmizdir”. Ərbakan deyib ki, AKP hökuməti xarici güclərə işləyir və ona görə də Ermənistan məsələsində indiki durumun ortaya çıxması təəccüblü deyil. Onun fikrincə, Türkiyə xarici güclərin təsiri altından çıxıb İslam ölkələri ilə birləşməli və yeni dünya düzəni yaratmalıdır.
Türkiyə-Azərbaycan parlamentlərarası dostluq qrupunun həmsədri, Azərbaycan ictimaiyyətini məlumatlandırmaq üçün bu günlərdə bir qrup millət vəkili ilə birlikdə Bakıya gələcək AKP Konya millət vəkili Mustafa Kabakçı isə deyib ki, Türkiyənin Azərbaycan siyasətində dəyişiklikdən söhbət gedə bilməz. Onun sözlərinə görə, Türkiyə bölgədə getdikcə güclənən ölkədir: “Bölgədəki problemləri sülhlə, qan tökmədən həll etmək və regional əməkdaşlığı gücləndirmək üçün səylər göstəririk” deyə Kabakçı bildirib. O deyib ki, Türkiyənin Ermənistanla sərhədlərini Qarabağ münaqişəsi həll edilmədən açmayacağı haqda prezident Gülün və baş nazir Ərdoğanın açıqlamaları ortadadır: “Türkiyə hər zaman Azərbaycanın yanında olub və olmaqda davam edəcək. Qaynağı bəlli olmayan xəbərlərlə türk-azəri qardaşlığının zərər görməsi hamımızı məyus edib. Baş nazir istər Londonda, istərsə də İstanbulda verdiyi bəyanatlarda Qarabağ məsələsində mövqeyimizin necə olduğunu bildirib. Bizim üçün bu bəyanatlar əsasdır. Yaxın günlərdə parlament qrupunda müzakirələrdən sonra Azərbaycan ictimaiyyətini düzgün şəkildə məlumatlandırmaq üçün bu ölkəyə gedəcəyik”.
MHP lideri Dövlət Baxçalı isə növbəti dəfə Ermənistanla sərhədlərin açılmasına dair partiyasının mövqeyini ifadə edərək deyib ki, onlar bu məsələ ilə bağlı mövqelərini prezident Gülün futbol matçına baxmaq üçün İrəvana səfəri zamanı ortaya qoyublar. Baxçalı əlavə edib ki, Qarabağ məsələsini bataqlığa sürükləyəcək hər hansı addıma MHP-nin dəstək verməsi mümkün deyil. Bu yaxınlarda liderini vertolyot qəzasında itirən Böyük Birlik Partiyası da bəyanat verərək Qarabağ azad edilməyincə sərhədlərin açılmasının mümkün olmadığını bildirib. Türkiyədə Ermənistanla sərhədlərin açılmasına qarşı olmayan tək siyasi qüvvə var, o da PKK-nın siyasi uzantısı olan kürd partiyası DTP-dir.
Fərhad MƏMMƏDOV
13 Nisan 2009 Pazartesi
TÜRKİYƏ-AZƏRBAYCAN SİYASİ ƏLAQƏLƏRİNİN TARİXİ (Xronologiya)
“Media forum” saytı AzərbaycanlaTürkiyənin münasibətlər tarixindən bəhs edən növbəti yazını oxucuların diqqətinə çatdırır.
Xarici İşlər Nairliyinin sayta təqdim etdiyi arayışda qeyd olunur ki, Azərbaycanla Türkiyə arasında siyasi, iqtisadi əlaqələr, elm, təhsil, mədəniyyət və digər sahələrdə əməkdaşlıq yüksələn xəttlə inkisaf edir: “İki dövlət strateji tərəfdaşdır. Ölkələr arasında iqtisadi sahədə əməkdaşlığın inkişaf etdirilməsi istiqamətində dövlət və hökumət xadimlərinin, iqtisadi məsələlər üzrə aidiyyəti qurumların rəhbərlərinin qarşılıqlı səfərləri, sahələr üzrə idarələrarası qurumların, müştərək komissiyaların iclasları davamlı şəkildə keçirilir.
Beynəlxalq təşkilatlarda müxtəlif beynəlxalq və regional məsələlər üzrə Azərbaycanla Türkiyənin mövqeləri çox yaxındır və ya üst-üstə düşür, tərəflər regional və beynəlxalq təşkilatlarda məsləhətləşmələr aparır, bir-birinə qarşılıqlı dəstək verir”.
İki ölkə arasında qarşılıqlı əlaqələrin xronologiyası
1991-ci il noyabrın 9-da Türkiyə Azərbaycanın müstəqilliyini tanıyıb, diplomatik əlaqələr
1992-ci il yanvarın 14-də yaradılıb. Türkiyə Azərbaycanın dövlət müstəqilliyini tanıyan ilk dövlətdir.
Azərbaycanın Türkiyədə səfirliyi 1992-ci ilin avqustundan, İstanbulda baş konsulluq 1993-cü ilin yanvarından fəaliyyətə başlayıb, 2004-cü il aprelin 12-də Qarsda baş konsulluq təsis edilib.
Türkiyənin Azərbaycandakı səfirliyi və Naxçıvandakı baş konsulluğu 1992-ci ilin yanvarında açılıb.
1992-ci ilin yanvarında Azərbaycan prezidenti Ayaz Mütəllibov Türkiyəyə rəsmi səfər edib.
1-3 may 1992-ci ildə Türkiyə prezidenti Turqut Özal Azərbaycana rəsmi səfər edib.
1992-ci ilin iyununda Azərbaycan prezidenti Əbülfəz Elçibəy Qara Dəniz Hövzəsi İqtisadi Əməkdaşlıq Forumunun yaradılması üçün keçirilən konfransda iştirak etmək üçün Türkiyədə işgüzar səfərdə olub.
27 oktyabr- 4 noyabr 1992-ci ildə prezident Əbülfəz Elçibəy Türkiyəyə rəsmi səfər edib.
21-22 aprel 1993-cü ildə prezident Əbülfəz Elçibəy Türkiyənin dövlət başçısı Turqut Özalın dəfn mərasimində iştirak etmək üçün bu ölkədə səfərdə olub.
8-11 fevral 1994-cü ildə Azərbaycan prezidenti Heydər Əliyev Türkiyədə rəsmi səfərdə olub.
18-19 oktyabr 1994-cü ildə Azərbaycan prezidenti Heydər Əliyev türkdilli ölkələrin dövlət başçılarının II zirvə toplantısında istirak etmək məqsədilə Türkiyəyə səfər edib.
26-28 dekabr 1994-cü ildə Türkiyə Böyük Millət Məclisinin Sədri Hüsaməddin Cindoruk Azərbaycanda rəsmi səfərdə olub.
12 aprel 1995-ci ildə Türkiyənin baş naziri Tansu Çillər Azərbaycanda qısamüddətli işgüzar səfərdə olub.
10-12 iyul 1995-ci ildə Türkiyənin baş naziri T.Çillər Azərbaycana rəsmi səfəri edib.
7-9 dekabr 1995-ci ildə Türkiyə prezidenti Süleyman Dəmirəl Azərbaycanda rəsmi səfərdə olub.
14-15 aprel 1996-cı ildə Türkiyənin baş naziri Məsud Yılmaz Azərbaycana rəsmi səfər edib.
19-20 mart 1997-ci ildə Türkiyə parlamentinin sədri Mustafa Kalemli Azərbaycana rəsmi səfər edib.
5-8 may 1997-ci ildə Azərbaycan prezidenti Heydər Əliyev Türkiyədə rəsmi səfərdə olub.
12 noyabr 1997-ci ildə Türkiyənin baş naziri Məsud Yılmaz Bakıda keçirilən "İlkin neftin alınması"na həsr olunan mərasimdə iştirak etmək məqsədilə Azərbaycana səfər edib.
8-9 sentyabr 1998-ci ildə Bakıda keçirilən İpək Yolunun bərpasına həsr edilən konfransa Türkiyə prezidenti S.Dəmirəl də qatılıb.
28-31 oktyabr 1998-ci ildə Azərbycan prezidenti H.Əliyev Türkiyənin Cümhuriyyətinin 75 illiyi münasibəti ilə keçirilən tədbirlərdə iştirak etmək məqsədilə bu ölkədə səfərdə olub.
18 oktyabr 1999-cu ildə Türkiyə prezidenti S.Dəmirəl Bakıda işgüzar səfərdə olub.
31 oktyabr-2 noyabr 1999-cu il tarixində Azərbaycan prezidenti H.Əliyev Türkiyədə səfərdə olub.
18-19 noyabr 1999-cu ildə ATƏT-in İstanbulda keçirilən zirvə görüşündə Azərbaycan prezidenti H.Əliyev iştirak edib.
7 fevral 2000-ci ildə Türkiyə Böyük Millət Məclisinin sədri Yıldırım Akbulut Azərbaycana rəsmi səfərə gəlib.
8-9 aprel 2000-ci ildə Türkiyə prezidenti S.Dəmirəl türkdilli ölkələrin dövlət başçılarının VI zirvə toplantısında və "Kitabi-Dədə Qorqud" dastanının 1300-illiyinə həsr olunan yubiley mərasimlərində iştirak etmək məqsədilə Azərbaycana səfər edib.
11-12 iyul 2000-ci ildə Türkiyə prezidenti Əhməd Necdat Sezər Azərbaycanda rəsmi səfərdə olub.
12-17 mart 2001-ci ildə Azərbaycan prezidenti H.Əliyev Türkiyəyə rəsmi səfər edib.
26-27 aprel 2001-ci ildə Azərbaycan prezidenti H.Əliyev İstanbulda keçirilən türkdilli ölkələrin dövlət başçılarının VII zirvə toplantısında iştirak etmək məqsədilə Türkiyədə səfərdə olub.
9-14 iyul 2001-ci ildə Milli Məclisinin sədri Murtuz Ələsgərov Türkiyəyə səfər edib.
6-10 fevral 2002-ci ildə Türkiyə Böyük Millət Məclisinin Sədri Öğər İzgi Azərbaycanda rəsmi səfərdə olub.
29-30 aprel 2002-ci ildə Azərbaycan prezidenti H.Əliyev Azərbaycan, Türkiyə və Gürcüstan prezidentlərinin Trabzonda keçirilən zirvə görüşündə iştirak edib.
17-18 sentyabr 2002-ci ildə Türkiyə prezidenti Ə.N.Sezər Bakı-Tbilisi-Ceyhan əsas ixrac neft boru kəmərinin təməlatma mərasimində istirak etmək məqsədilə Azərbaycanda işgüzar səfərdə olub.
7-8 yanvar 2003-cü il tarixində Türkiyənin Ədalət və İnkisaf Partiyasının sədri Rəcəb Teyyub Ərdoğanın başçılıq etdiyi nümayəndə heyəti Azərbaycanda səfərdə olub.
8 sentyabr 2003-cü ildə Azərbaycanın baş naziri İlham Əliyev Türkiyəyə rəsmi səfər edib.
16 dekabr 2003-cü ildə Türkiyə prezidenti Ə.N.Sezər və onun rəhbərlik etdiyi 20 nəfərlik nümayəndə heyəti, o cümlədən Türkiyə Silahlı Qüvvələrinin Baş Qərargah rəisi Hilmi Özkök, həmçinin Türkiyənin baş naziri Rəcəb Teyyub Ərdoğanın rəhbərliyi ilə 100 nəfərlik nümayəndə heyəti eks-prezident H.Əliyevin dəfn mərasimində iştirak etmək məqsədilə Azərbaycanda səfərdə olub.
11-12 yanvar 2004-cü il tarixində Türkiyənin xarici işlər naziri və baş nazirin müavini Abdulla Gül Azərbaycanda rəsmi səfərdə olub.
13-15 aprel 2004-cü ildə Azərbaycan prezidenti İ.Əliyevin Türkiyəyə ilk rəsmi səfəri baş tutub.
26-29 iyun 2004-cü ildə İ.Əliyev İstanbulda keçirilən NATO zirvə toplantısında iştirak etmək məqsədilə Türkiyədə işgüzar səfərdə olub.
17-18 noyabr 2004-cü ildə Türkiyənin dövlət naziri Gürşad Tüzmənin başçılıq etdiyi iş adamlarından ibarət geniş tərkibli nümayəndə heyəti Bakıda səfərdə olub.
19 noyabr 2004-cü ildə prezident İ.Əliyev Türkiyənin ölkəmizə yeni təyin olunan fövqəladə və səlahiyyətli səfiri Turan Moralının etimadnaməsini qəbul edib.
24 noyabr 2004-cü ildə prezident İ.Əliyev Türkiyənin Jandarm Qüvvələrinin baş komandanı ordu generalı F.Türkerinin başçılıq etdiyi nümayəndə heyətini qəbul edib.
25 noyabr 2004-cü ildə prezident İ.Əliyev ölkəmizdə səfərdə olan Türkiyənin nəqliyyat və rabitə naziri B.Yıldırımı qəbul edib.
10 dekabr 2004-cü ildə Azərbaycanın Qars şəhərindəki bah konsulluğunun açılış mərasimində baş nazirin müavini Abid Sərifov və xarici islər nazirinin müavini Xələf Xələfov iştirak edib.
12 dekabr 2004-cü ildə prezident İ.Əliyev ölkəmizdə səfərdə olan Türkiyənin dövlət naziri G.Aksiti qəbul edib.
29 dekabr 2004-cü ildə Gürcüstan Xarici İşlər Nazirliyində, Azərbaycanın nəqliyyat nazirinin müavini Musa Pənahov, Gürcüstanın iqtisadiyyat naziri A.Aleksisvili, Türkiyənin nəqliyyat və informasiya naziri B.Yıldırım Qars-Axalkalaki-Tbilisi marşrutu üzrə dəmir yolunun inşası layihəsinin həyata keçirilməsi haqqında protokol imzalayıblar.
6-9 fevral 2005-ci il tarixində Türkiyə Böyük Millət Məclisinin sədri Bülənd Arınç Azərbaycana rəsmi səfərə gəlib.
10-11 fevral 2005-ci il tarixində xarici işlər naziri E.Məmmədyarov Türkiyəyə rəsmi səfərə gedib.
12-14 aprel 2005-ci il tarixndə Azərbaycan-Türkiyə müştərək iqtisadi komissiyasının 3-cü iclası baş tutub.
27 aprel 2005-ci ildə prezident İ.Əliyev Türkiyənin Qars və ətraf vilayətləri valilərindən ibarət nümayəndə heyətini qəbul edib.
15 may 2005-ci ildə Avropa Şurasının Varşavada keçirilən III zirvə görüşü zamanı prezident İ.Əliyev Türkiyənin baş naziri R.T.Ərdoğan ilə görüşüb.
24-25 may 2005-ci il tarixində Türkiyə prezidenti Ə.N.Sezər H.Əliyev adına Bakı-Tbilisi-Ceyhan əsas ixrac neft kəmərinin Azərbaycan hissəsinin istismara verilməsi mərasimində iştirak etmək məqsədilə ölkəmizə işgüzar səfər edib. Mərasim çərçivəsində Qars-Axalkalaki-Tbilisi-Bakı dəmir yolu xətti layihəsi haqqında Bəyannamə və Sərq-Qərb enerji nəqliyyat dəhlizinin inkişaf etdirilməsi və genişləndirilməsi haqqında Bakı Bəyannaməsi imzalanıb.
27 iyun 2005-ci ildə xarici işlər naziri E.Məmmədyarov Türkiyənin baş nazirinin müavini və xarici işlər naziri A.Gülün dəvəti ilə Ankaraya səfər edib.
29-30 iyun 2005-ci ildə Türkiyənin baş naziri R.T.Ərdoğan Azərbaycana rəsmi səfər edib, prezident İ.Əliyev, baş nazir A.Rasi-zadə, Milli Məclisin Sədri M.Ələsgərovla görüşüb, Milli Məclisdə çıxıs edib.
12 oktyabr 2005-ci ildə Heydər Əliyev adına Bakı-Tbilisi-Ceyhan neft boru kəmərinin Gürcüstan ərazisindən keçən hissəsinin inşasının başa çatması və kəmərin xam neftlə doldurulması münasibətilə təntənəli mərasimdə iştirak edən prezident İ.Əliyev türkiyəli həmkarı Ə.N.Sezərlə görüşüb.
8-12 fevral 2006-cı ildə Milli Məclisin sədri Oqtay Əsədov və onun basçılıq etdiyi nümayəndə heyəti Türkiyə Böyük Millət Məclisinin sədri B.Arınçın dəvəti ilə bu ölkədə rəsmi səfərdə olub.
4-6 aprel 2006-cı il tarixində Türkiyə prezidenti Ə.N.Sezer və onun başçılıq etdiyi nümayəndə heyəti dövlət başçısı İ.Əliyevin dəvətilə Azərbaycanda rəsmi səfərdə olub.
5-6 may 2006-cı il tarixində Türkiyənin ban naziri R.T.Ərdoğan İƏT-nin zirvə toplantısında iştirak etmək məqsədilə Azərbaycanda səfərdə olub. Səfər zamanı R.T.Ərdoğanı prezident İ.Əliyev qəbul edib.
12-13 iyul 2006-cı ildə prezident İ.Əliyev və onun başçılıq etdiyi nümayəndə heyəti üzvləri Bakı-Tbilisi-Geyhan neft boru kəmərinin açılış mərasimində iştirak etmək məqsədilə Türkiyədə səfərdə olublar.
3 sentyabr 2006-cı ildə prezident İ.Əliyev İKT Dialoq və Əməkdaslıq Uğrunda Gənclər Forumunun İstanbulda yerləşən daimi qərərgahının açılış mərasimində iştirak etmək məqsədilə Türkiyədə səfərdə olub.
17-19 sentyabr 2006-cı il tarixində prezident İ.Əliyev Türk Dövlət və İcmalarının Dostluq, Qardaşlıq və Əməkdaşlıq Birliyi (TÜDEV) tərəfindən Antalyada keçirilən “10-cu Türk Dövlət və İcmalarının Dostluq, Qardaşlıq və Əməkdaşlıq” qurultayında iştirak etmək məqsədilə Türkiyədə səfərdə olub.
17 noyabr 2006-cı ildə prezident İ.Əliyev Antalya şəhərində keçirilən türkdilli ölkələrin dövlət başçılarının zirvə görüşündə iştirak edib.
8-9 mart 2007-ci il tarixində baş naziri R.T.Ərdoğan, Azərbaycan və türk diaspor təşkilatları rəhbərlərinin I Forumunda iştirak etmək məqsədilə ölkəmizdə səfərdə olub. Səfər çərçivəsində R.T.Ərdoğan prezident İ.Əliyevlə görüşüb.
25-26 iyun 2007-ci il tarixində prezident İ.Əliyev, Qara Dəniz İqtisadi Əməkdaşlıq Təşkilatının 15-ci zirvə görüşündə iştirak etmək məqsədilə Türkiyədə səfərdə olub.
6-8 noyabr 2007-ci il tarixində Türkiyə prezidenti Abdulla Gül Azərbaycana rəsmi səfər edib.
17 noyabr 2007-ci ildə Türkiyənin baş naziri R.T.Ərdoğan, “Türk dövlət və icmalarının XI dostluq, qardaşlıq və əməkdaşlıq” qurultayında iştirak etmək məqsədilə Azərbaycana səfər edib.
18 noyabr 2007-ci ildə prezident İ.Əliyev, Türkiyə-Yunanıstan təbii qaz kəmərinin açılış mərasimində iştirak etmək məqsədilə Türkiyəyə işgüzar səfər edib.
5-6 noyabr 2008-ci il tarixində prezident İ.Əliyev Türkiyənin dövlət başçısı A.Gülün dəvəti ilə bu ölkədə rəsmi səfərdə olub, türkiyəli həmkarı A.Gül, baş nazir R.T.Ərdoğanla görüşüb, Böyük Millət Məclisində çıxış edib.
«Media forum»
Xarici İşlər Nairliyinin sayta təqdim etdiyi arayışda qeyd olunur ki, Azərbaycanla Türkiyə arasında siyasi, iqtisadi əlaqələr, elm, təhsil, mədəniyyət və digər sahələrdə əməkdaşlıq yüksələn xəttlə inkisaf edir: “İki dövlət strateji tərəfdaşdır. Ölkələr arasında iqtisadi sahədə əməkdaşlığın inkişaf etdirilməsi istiqamətində dövlət və hökumət xadimlərinin, iqtisadi məsələlər üzrə aidiyyəti qurumların rəhbərlərinin qarşılıqlı səfərləri, sahələr üzrə idarələrarası qurumların, müştərək komissiyaların iclasları davamlı şəkildə keçirilir.
Beynəlxalq təşkilatlarda müxtəlif beynəlxalq və regional məsələlər üzrə Azərbaycanla Türkiyənin mövqeləri çox yaxındır və ya üst-üstə düşür, tərəflər regional və beynəlxalq təşkilatlarda məsləhətləşmələr aparır, bir-birinə qarşılıqlı dəstək verir”.
İki ölkə arasında qarşılıqlı əlaqələrin xronologiyası
1991-ci il noyabrın 9-da Türkiyə Azərbaycanın müstəqilliyini tanıyıb, diplomatik əlaqələr
1992-ci il yanvarın 14-də yaradılıb. Türkiyə Azərbaycanın dövlət müstəqilliyini tanıyan ilk dövlətdir.
Azərbaycanın Türkiyədə səfirliyi 1992-ci ilin avqustundan, İstanbulda baş konsulluq 1993-cü ilin yanvarından fəaliyyətə başlayıb, 2004-cü il aprelin 12-də Qarsda baş konsulluq təsis edilib.
Türkiyənin Azərbaycandakı səfirliyi və Naxçıvandakı baş konsulluğu 1992-ci ilin yanvarında açılıb.
1992-ci ilin yanvarında Azərbaycan prezidenti Ayaz Mütəllibov Türkiyəyə rəsmi səfər edib.
1-3 may 1992-ci ildə Türkiyə prezidenti Turqut Özal Azərbaycana rəsmi səfər edib.
1992-ci ilin iyununda Azərbaycan prezidenti Əbülfəz Elçibəy Qara Dəniz Hövzəsi İqtisadi Əməkdaşlıq Forumunun yaradılması üçün keçirilən konfransda iştirak etmək üçün Türkiyədə işgüzar səfərdə olub.
27 oktyabr- 4 noyabr 1992-ci ildə prezident Əbülfəz Elçibəy Türkiyəyə rəsmi səfər edib.
21-22 aprel 1993-cü ildə prezident Əbülfəz Elçibəy Türkiyənin dövlət başçısı Turqut Özalın dəfn mərasimində iştirak etmək üçün bu ölkədə səfərdə olub.
8-11 fevral 1994-cü ildə Azərbaycan prezidenti Heydər Əliyev Türkiyədə rəsmi səfərdə olub.
18-19 oktyabr 1994-cü ildə Azərbaycan prezidenti Heydər Əliyev türkdilli ölkələrin dövlət başçılarının II zirvə toplantısında istirak etmək məqsədilə Türkiyəyə səfər edib.
26-28 dekabr 1994-cü ildə Türkiyə Böyük Millət Məclisinin Sədri Hüsaməddin Cindoruk Azərbaycanda rəsmi səfərdə olub.
12 aprel 1995-ci ildə Türkiyənin baş naziri Tansu Çillər Azərbaycanda qısamüddətli işgüzar səfərdə olub.
10-12 iyul 1995-ci ildə Türkiyənin baş naziri T.Çillər Azərbaycana rəsmi səfəri edib.
7-9 dekabr 1995-ci ildə Türkiyə prezidenti Süleyman Dəmirəl Azərbaycanda rəsmi səfərdə olub.
14-15 aprel 1996-cı ildə Türkiyənin baş naziri Məsud Yılmaz Azərbaycana rəsmi səfər edib.
19-20 mart 1997-ci ildə Türkiyə parlamentinin sədri Mustafa Kalemli Azərbaycana rəsmi səfər edib.
5-8 may 1997-ci ildə Azərbaycan prezidenti Heydər Əliyev Türkiyədə rəsmi səfərdə olub.
12 noyabr 1997-ci ildə Türkiyənin baş naziri Məsud Yılmaz Bakıda keçirilən "İlkin neftin alınması"na həsr olunan mərasimdə iştirak etmək məqsədilə Azərbaycana səfər edib.
8-9 sentyabr 1998-ci ildə Bakıda keçirilən İpək Yolunun bərpasına həsr edilən konfransa Türkiyə prezidenti S.Dəmirəl də qatılıb.
28-31 oktyabr 1998-ci ildə Azərbycan prezidenti H.Əliyev Türkiyənin Cümhuriyyətinin 75 illiyi münasibəti ilə keçirilən tədbirlərdə iştirak etmək məqsədilə bu ölkədə səfərdə olub.
18 oktyabr 1999-cu ildə Türkiyə prezidenti S.Dəmirəl Bakıda işgüzar səfərdə olub.
31 oktyabr-2 noyabr 1999-cu il tarixində Azərbaycan prezidenti H.Əliyev Türkiyədə səfərdə olub.
18-19 noyabr 1999-cu ildə ATƏT-in İstanbulda keçirilən zirvə görüşündə Azərbaycan prezidenti H.Əliyev iştirak edib.
7 fevral 2000-ci ildə Türkiyə Böyük Millət Məclisinin sədri Yıldırım Akbulut Azərbaycana rəsmi səfərə gəlib.
8-9 aprel 2000-ci ildə Türkiyə prezidenti S.Dəmirəl türkdilli ölkələrin dövlət başçılarının VI zirvə toplantısında və "Kitabi-Dədə Qorqud" dastanının 1300-illiyinə həsr olunan yubiley mərasimlərində iştirak etmək məqsədilə Azərbaycana səfər edib.
11-12 iyul 2000-ci ildə Türkiyə prezidenti Əhməd Necdat Sezər Azərbaycanda rəsmi səfərdə olub.
12-17 mart 2001-ci ildə Azərbaycan prezidenti H.Əliyev Türkiyəyə rəsmi səfər edib.
26-27 aprel 2001-ci ildə Azərbaycan prezidenti H.Əliyev İstanbulda keçirilən türkdilli ölkələrin dövlət başçılarının VII zirvə toplantısında iştirak etmək məqsədilə Türkiyədə səfərdə olub.
9-14 iyul 2001-ci ildə Milli Məclisinin sədri Murtuz Ələsgərov Türkiyəyə səfər edib.
6-10 fevral 2002-ci ildə Türkiyə Böyük Millət Məclisinin Sədri Öğər İzgi Azərbaycanda rəsmi səfərdə olub.
29-30 aprel 2002-ci ildə Azərbaycan prezidenti H.Əliyev Azərbaycan, Türkiyə və Gürcüstan prezidentlərinin Trabzonda keçirilən zirvə görüşündə iştirak edib.
17-18 sentyabr 2002-ci ildə Türkiyə prezidenti Ə.N.Sezər Bakı-Tbilisi-Ceyhan əsas ixrac neft boru kəmərinin təməlatma mərasimində istirak etmək məqsədilə Azərbaycanda işgüzar səfərdə olub.
7-8 yanvar 2003-cü il tarixində Türkiyənin Ədalət və İnkisaf Partiyasının sədri Rəcəb Teyyub Ərdoğanın başçılıq etdiyi nümayəndə heyəti Azərbaycanda səfərdə olub.
8 sentyabr 2003-cü ildə Azərbaycanın baş naziri İlham Əliyev Türkiyəyə rəsmi səfər edib.
16 dekabr 2003-cü ildə Türkiyə prezidenti Ə.N.Sezər və onun rəhbərlik etdiyi 20 nəfərlik nümayəndə heyəti, o cümlədən Türkiyə Silahlı Qüvvələrinin Baş Qərargah rəisi Hilmi Özkök, həmçinin Türkiyənin baş naziri Rəcəb Teyyub Ərdoğanın rəhbərliyi ilə 100 nəfərlik nümayəndə heyəti eks-prezident H.Əliyevin dəfn mərasimində iştirak etmək məqsədilə Azərbaycanda səfərdə olub.
11-12 yanvar 2004-cü il tarixində Türkiyənin xarici işlər naziri və baş nazirin müavini Abdulla Gül Azərbaycanda rəsmi səfərdə olub.
13-15 aprel 2004-cü ildə Azərbaycan prezidenti İ.Əliyevin Türkiyəyə ilk rəsmi səfəri baş tutub.
26-29 iyun 2004-cü ildə İ.Əliyev İstanbulda keçirilən NATO zirvə toplantısında iştirak etmək məqsədilə Türkiyədə işgüzar səfərdə olub.
17-18 noyabr 2004-cü ildə Türkiyənin dövlət naziri Gürşad Tüzmənin başçılıq etdiyi iş adamlarından ibarət geniş tərkibli nümayəndə heyəti Bakıda səfərdə olub.
19 noyabr 2004-cü ildə prezident İ.Əliyev Türkiyənin ölkəmizə yeni təyin olunan fövqəladə və səlahiyyətli səfiri Turan Moralının etimadnaməsini qəbul edib.
24 noyabr 2004-cü ildə prezident İ.Əliyev Türkiyənin Jandarm Qüvvələrinin baş komandanı ordu generalı F.Türkerinin başçılıq etdiyi nümayəndə heyətini qəbul edib.
25 noyabr 2004-cü ildə prezident İ.Əliyev ölkəmizdə səfərdə olan Türkiyənin nəqliyyat və rabitə naziri B.Yıldırımı qəbul edib.
10 dekabr 2004-cü ildə Azərbaycanın Qars şəhərindəki bah konsulluğunun açılış mərasimində baş nazirin müavini Abid Sərifov və xarici islər nazirinin müavini Xələf Xələfov iştirak edib.
12 dekabr 2004-cü ildə prezident İ.Əliyev ölkəmizdə səfərdə olan Türkiyənin dövlət naziri G.Aksiti qəbul edib.
29 dekabr 2004-cü ildə Gürcüstan Xarici İşlər Nazirliyində, Azərbaycanın nəqliyyat nazirinin müavini Musa Pənahov, Gürcüstanın iqtisadiyyat naziri A.Aleksisvili, Türkiyənin nəqliyyat və informasiya naziri B.Yıldırım Qars-Axalkalaki-Tbilisi marşrutu üzrə dəmir yolunun inşası layihəsinin həyata keçirilməsi haqqında protokol imzalayıblar.
6-9 fevral 2005-ci il tarixində Türkiyə Böyük Millət Məclisinin sədri Bülənd Arınç Azərbaycana rəsmi səfərə gəlib.
10-11 fevral 2005-ci il tarixində xarici işlər naziri E.Məmmədyarov Türkiyəyə rəsmi səfərə gedib.
12-14 aprel 2005-ci il tarixndə Azərbaycan-Türkiyə müştərək iqtisadi komissiyasının 3-cü iclası baş tutub.
27 aprel 2005-ci ildə prezident İ.Əliyev Türkiyənin Qars və ətraf vilayətləri valilərindən ibarət nümayəndə heyətini qəbul edib.
15 may 2005-ci ildə Avropa Şurasının Varşavada keçirilən III zirvə görüşü zamanı prezident İ.Əliyev Türkiyənin baş naziri R.T.Ərdoğan ilə görüşüb.
24-25 may 2005-ci il tarixində Türkiyə prezidenti Ə.N.Sezər H.Əliyev adına Bakı-Tbilisi-Ceyhan əsas ixrac neft kəmərinin Azərbaycan hissəsinin istismara verilməsi mərasimində iştirak etmək məqsədilə ölkəmizə işgüzar səfər edib. Mərasim çərçivəsində Qars-Axalkalaki-Tbilisi-Bakı dəmir yolu xətti layihəsi haqqında Bəyannamə və Sərq-Qərb enerji nəqliyyat dəhlizinin inkişaf etdirilməsi və genişləndirilməsi haqqında Bakı Bəyannaməsi imzalanıb.
27 iyun 2005-ci ildə xarici işlər naziri E.Məmmədyarov Türkiyənin baş nazirinin müavini və xarici işlər naziri A.Gülün dəvəti ilə Ankaraya səfər edib.
29-30 iyun 2005-ci ildə Türkiyənin baş naziri R.T.Ərdoğan Azərbaycana rəsmi səfər edib, prezident İ.Əliyev, baş nazir A.Rasi-zadə, Milli Məclisin Sədri M.Ələsgərovla görüşüb, Milli Məclisdə çıxıs edib.
12 oktyabr 2005-ci ildə Heydər Əliyev adına Bakı-Tbilisi-Ceyhan neft boru kəmərinin Gürcüstan ərazisindən keçən hissəsinin inşasının başa çatması və kəmərin xam neftlə doldurulması münasibətilə təntənəli mərasimdə iştirak edən prezident İ.Əliyev türkiyəli həmkarı Ə.N.Sezərlə görüşüb.
8-12 fevral 2006-cı ildə Milli Məclisin sədri Oqtay Əsədov və onun basçılıq etdiyi nümayəndə heyəti Türkiyə Böyük Millət Məclisinin sədri B.Arınçın dəvəti ilə bu ölkədə rəsmi səfərdə olub.
4-6 aprel 2006-cı il tarixində Türkiyə prezidenti Ə.N.Sezer və onun başçılıq etdiyi nümayəndə heyəti dövlət başçısı İ.Əliyevin dəvətilə Azərbaycanda rəsmi səfərdə olub.
5-6 may 2006-cı il tarixində Türkiyənin ban naziri R.T.Ərdoğan İƏT-nin zirvə toplantısında iştirak etmək məqsədilə Azərbaycanda səfərdə olub. Səfər zamanı R.T.Ərdoğanı prezident İ.Əliyev qəbul edib.
12-13 iyul 2006-cı ildə prezident İ.Əliyev və onun başçılıq etdiyi nümayəndə heyəti üzvləri Bakı-Tbilisi-Geyhan neft boru kəmərinin açılış mərasimində iştirak etmək məqsədilə Türkiyədə səfərdə olublar.
3 sentyabr 2006-cı ildə prezident İ.Əliyev İKT Dialoq və Əməkdaslıq Uğrunda Gənclər Forumunun İstanbulda yerləşən daimi qərərgahının açılış mərasimində iştirak etmək məqsədilə Türkiyədə səfərdə olub.
17-19 sentyabr 2006-cı il tarixində prezident İ.Əliyev Türk Dövlət və İcmalarının Dostluq, Qardaşlıq və Əməkdaşlıq Birliyi (TÜDEV) tərəfindən Antalyada keçirilən “10-cu Türk Dövlət və İcmalarının Dostluq, Qardaşlıq və Əməkdaşlıq” qurultayında iştirak etmək məqsədilə Türkiyədə səfərdə olub.
17 noyabr 2006-cı ildə prezident İ.Əliyev Antalya şəhərində keçirilən türkdilli ölkələrin dövlət başçılarının zirvə görüşündə iştirak edib.
8-9 mart 2007-ci il tarixində baş naziri R.T.Ərdoğan, Azərbaycan və türk diaspor təşkilatları rəhbərlərinin I Forumunda iştirak etmək məqsədilə ölkəmizdə səfərdə olub. Səfər çərçivəsində R.T.Ərdoğan prezident İ.Əliyevlə görüşüb.
25-26 iyun 2007-ci il tarixində prezident İ.Əliyev, Qara Dəniz İqtisadi Əməkdaşlıq Təşkilatının 15-ci zirvə görüşündə iştirak etmək məqsədilə Türkiyədə səfərdə olub.
6-8 noyabr 2007-ci il tarixində Türkiyə prezidenti Abdulla Gül Azərbaycana rəsmi səfər edib.
17 noyabr 2007-ci ildə Türkiyənin baş naziri R.T.Ərdoğan, “Türk dövlət və icmalarının XI dostluq, qardaşlıq və əməkdaşlıq” qurultayında iştirak etmək məqsədilə Azərbaycana səfər edib.
18 noyabr 2007-ci ildə prezident İ.Əliyev, Türkiyə-Yunanıstan təbii qaz kəmərinin açılış mərasimində iştirak etmək məqsədilə Türkiyəyə işgüzar səfər edib.
5-6 noyabr 2008-ci il tarixində prezident İ.Əliyev Türkiyənin dövlət başçısı A.Gülün dəvəti ilə bu ölkədə rəsmi səfərdə olub, türkiyəli həmkarı A.Gül, baş nazir R.T.Ərdoğanla görüşüb, Böyük Millət Məclisində çıxış edib.
«Media forum»
TÜRKİYƏNİN BAKIDAKI SƏFİRLİYİ QARŞISINDA AKSİYA KEÇİRİLİB
TÜRKİYƏNİN BAKIDAKI SƏFİRLİYİ QARŞISINDA AKSİYA KEÇİRİLİB
2009-04-13 - 16:22:00
Bu gün Türkiyənin Azərbaycandakı səfirliyi qarşısında etraz aksiyası keçirilib. “Turan” agentliyinin məlumatına görə, aksiya iştirakçıları Türkiyə-Ermənistan sərhədinin açılmasına etraz ediblər.
Aksiyaçılar “Türkiyə, Azərbaycanı və Qarabağı unutma!”, “Türkiyə, sərhədləri açma” və sair şüarlar qaldırıblar.
Etiraz aksiyasını “İrəvanın Azadlığı Təşkilatı” keçirib. Təşkilatın nümayəndəsi Ceyran Ansarova aksiya içtirakçılarının yekun qətnaməsini Türkiyə səfirliyinin nümayəndəsinə təqdim edib.
Aksiya sakit keçib, polis onun gedişinə müdaxilə etməyib.
“İrəvanın Azadlığı Təşkilatı”nı əslən Ermənistandan olan azərbaycanlılar yaradıb.
2009-04-13 - 16:22:00
Bu gün Türkiyənin Azərbaycandakı səfirliyi qarşısında etraz aksiyası keçirilib. “Turan” agentliyinin məlumatına görə, aksiya iştirakçıları Türkiyə-Ermənistan sərhədinin açılmasına etraz ediblər.
Aksiyaçılar “Türkiyə, Azərbaycanı və Qarabağı unutma!”, “Türkiyə, sərhədləri açma” və sair şüarlar qaldırıblar.
Etiraz aksiyasını “İrəvanın Azadlığı Təşkilatı” keçirib. Təşkilatın nümayəndəsi Ceyran Ansarova aksiya içtirakçılarının yekun qətnaməsini Türkiyə səfirliyinin nümayəndəsinə təqdim edib.
Aksiya sakit keçib, polis onun gedişinə müdaxilə etməyib.
“İrəvanın Azadlığı Təşkilatı”nı əslən Ermənistandan olan azərbaycanlılar yaradıb.
İRAN PARLAMENTİ NÜVƏ DANIŞIQLARINI NƏZARƏTƏ GÖTÜRÜR
İran parlamentinin sədri Əli Laricani aprelin 12-də jurnalistlərə açıqlamasında ölkə parlamentinin nüvə danışıqlarına birbaşa nəzarət edəcəyini bildirib.
“Media forum” saytının məlumatına görə, Əli Laricani 5+1 qrupunun (ABŞ, Böyük Britaniya, Fransa, Rusiya, Çin və Almaniya) İranın nüvə proqramına qarşı nəzarəti gücləndirməsinin hüquqi əsasları olmadığını söyləyib.
Əli Laricani ABŞ hökumətinin İranın nüvə proqramına qarşı münasibətinə da toxunub: “Bizim ABŞ xarici siyasətində iddia olunan dəyişikliklərin baş verib-verməyəcəyini müəyyənləşdirən meyarlarımızdan biri onun İranın nüvə proqramına qarşı mövqeyidir. Yoxsa əvvəlki sözləri təkrarlamaq vaxtı itirməkdən başqa bir şey deyil”.
«Media forum»
“Media forum” saytının məlumatına görə, Əli Laricani 5+1 qrupunun (ABŞ, Böyük Britaniya, Fransa, Rusiya, Çin və Almaniya) İranın nüvə proqramına qarşı nəzarəti gücləndirməsinin hüquqi əsasları olmadığını söyləyib.
Əli Laricani ABŞ hökumətinin İranın nüvə proqramına qarşı münasibətinə da toxunub: “Bizim ABŞ xarici siyasətində iddia olunan dəyişikliklərin baş verib-verməyəcəyini müəyyənləşdirən meyarlarımızdan biri onun İranın nüvə proqramına qarşı mövqeyidir. Yoxsa əvvəlki sözləri təkrarlamaq vaxtı itirməkdən başqa bir şey deyil”.
«Media forum»
Sərhəd siniri
Zahid Oruc, Milli Məclisin deputatı
Türkiyə-Ermənistan danışıqları kontekstində Azərbaycan cəmiyyətinin yaşantıları başadüşüləndir. Etiraf edək ki, bu, ictimai fikri xeyli silkələdi və bəlkə də xeyirə oldu. Zatən ziyanlı görünən hadisənin xeyirli tərəfini tapmaq və ya ona çalışmaq, onu var eləmək gərəkdir. Yaşanan son proseslərin kontekstində irəliyə çıxan məqam odur ki, biz vətəndaşlıq mövqeyini qabarıq şəkildə nümayiş etdirdik. Cəmiyyət ondan əvvəlki dönəmlərdə siyasi əlamətlərinə, ideoloji baxışlarına, fərqli media stilinə görə nə qədər parçalanıb bölünmüşdüsə də, bu məsələ ətrafında vahid bir platforma üzərində hərəkət edə bildi.
Başqa ölkələrdə həsəd apardığımız bu cəhət bizim indiki halımızda özünü qabarıq göstərərək Azərbaycanın beynəlxalq aləmə yeni bir təqdimatını vermiş oldu. Biz sübut etdik ki, lazım olan zaman kütləvi informasiya vasitəsi də, siyasi spektrin bütün kəsimi də, vətəndaşı da öz ölkəsinin birinci simasının çağırışı ətrafında birləşə bilir, yaxud onun aksent etdiyi diplomatik dilə köklənir. Başqa bir tərəfdən, Ermənistanla sərhədlərin açılması məsələsi belə bir fikri gündəmə gətirdi ki, həmin sərhədlər təkcə coğrafi xarakter daşımır. O daha artıq dərəcədə ermənilərin ötən yüzillərdə apardığı düşmənçilik siyasətinin nəticəsi olaraq düşüncələrdə, ideallarda, baxışlarda, mənəvi ruhda özünə kök salmış sərhədləri pozmuş olur, təfəkkürləri qarışdırır və ciddi nifaq salır. Ona görə bu məsələdə ehtiyatlı olmaq gərəkdir. Sərhədlərin açılması əməliyyatı, yeni sərhədlərin yaranması ilə əvəz oluna bilməz. Sovetlər dönəmində türk dünyasının arasına çəkilən tikanlı məftillər o mənəvi birliyi poza bilməmişdisə, indiki addımların bunu zədələmək qorxusu varsa, deməli, həqiqətən ehtiyatlı olmağa dəyər. Artıq Türkiyənin siyasi elitası bu məsələnin fərqində olduğunu özünün son günlərdəki bəyanatları ilə göstərməyə çalışır. Düşünürəm ki, bu ictimai protestlər müəyyən bir məsələdə iqtidarları yönləndirmiş oldu. Heç kəs üçün sirr deyil ki, ictimai narahatlıqlar müəyyən fazalardan keçir. Əvvəlcə o özünü bu cür protest kimi göstərir, sonra onun yerini qəzəb tutur, daha sonra o kinə çevrilə bilir, sonda isə onun yerini çox təəssüf ki, pessimizm əvəzləyir. Bundan sonra isə müxtəlif fəsadlar başlayır. Yaranmış pessimizm müstəvisində yad maraqlar, düşmən niyyətlər öz siyasətlərini apara bilirlər. Onun üçün də bir kimsə milli ruhu həmin o pessimizmə yuvarlayaraq, uzun onilliklər və ya yüzilliklər boyu türk dünyasının üzərində öz maraqlarını bərqərar etmək istəyənlərə meydan verməli deyillər. Çünki bu ideallardan geri çəkilmə, bu mənəvi qırıqlıq və psixologiyada yaranan çatlar başqa bir addımlarla bərpa oluna bilmir. Keçdiyimiz yolun bir daha dəyərləndirilməsi, millətin özünün varlığına bir daha qayıtması, onun yaşantılarını təzədən sərf-nəzər eləməsi də xeyirə oldu. Hər bir halda düşünməliyik ki, bugünkü dönəmdə sərhəd amilindən daha çox, türk dünyasının maraqları məsələsini Azərbaycanın addımları önə çıxara bildi. Bunun alt qatında, yəni cəmiyyət həyatında parçalanma kimi görünən o tendensiyalardan dolayı kimlərsə öz narahatlığını dilə gətirir. Kimsə düşünür ki, biz türk dünyasına qarşı çox getdik, Türkiyənin siyasətini bizim maraqlarımızla əlaqəli girovluqda saxlamağa çalışdıq. Belə deyil. Biz ilk növbədə onun üzərində dayandıq ki, bu türk etnosunun kultuna xələl gətirməsin. Çünki bir türk idealları ortadadır. Bu məsələdə şairindən yazıçısına, sıravi vətəndaşından məmuruna qədər hər kəsin düşüncəsində problem yaransa, milli kimliyindən "qaçış" baş verər. Ayrılan qardaşların üzərinə gəlmək imkanları artar və bizim birliyi parçalayandan sonra təkləyərək zərbə vurmaq, əzmək şansları yüksələr. Azərbaycan bu dönəmdə öz çıxış yolunu nədə görməli olar: onda yeganə hərb yolu qalır. O kontekstdəki müttəfiqlikdən kənar silahlı əməliyyatlara başlayırıq, onda hərb meydanında şanslarımız böyümür. Bu günlərdə Bernar Fasye söylədi ki, Dağlıq Qarabağda yaşanan iqtisadi böhran fonunda ermənilər onsuz da həmin torpaqları verməli olacaqlar. Bu, Vyanada ermənilər tərəfindən süngü ilə qarşılanmışdı. Amma bu sözün həqiqət yükü ortadadır. Bu regionla tanış olanlar bilirlər ki, ermənilərin özünü məruz qoyduğu izolyasiyadan çıxması onların xeyrinədir. Burada Türkiyə pəncərə rolunu oynaya bilməz.
İstənilən halda bu məsələ ətrafında mənfi maraqların geniş tirajlanmasına, ictimailəşməsinə yol vermək də cinayət olardı. Etiraf edək ki, buna cəhdlər var və çoxdan bəri türk dünyasının maraqlarına qarşı addım atmaq istəyən qüvvələr də fəallaşıblar. Osmanlı dönəmindən, yaxud Şah İsmayıl Xətai zamanından türk dünyasının içərisində olan qarşıdurmaların gündəmə gətirilməsi, Sovet İttifaqının ilk illərində Türkiyə ilə münasibətlər, hətta yəqin Türkiyə Ermənistanla tarixi düşmənçilik münasibətlərini Azərbaycan ərazilərini Ermənistana təslim etməklə və ya bu təslimçilikdə müəyyən rol oynamaqla yoluna qoymağa çalışır kimi iddialar əsassızdır. Rusiyapərəstlərin mövqeyinin güclənməsi, hər hansı etnik zümrələrin türkün üzərinə gəlməsi üçün kiməsə yol açmamaq gərəkdir.
Prezident İlham Əliyev tərəfindən ən sərt platformanın ifadə olunması fəxarət doğurucu hadisə idi. Adətən ölkənin birinci siması elə bir siyasət yürüdür ki, onun çevrəsində hər hansı siyasi qüvvə daha kəskin mövqeni dilə gətirsin. Səlahiyyətləri və missiyası etibarilə onun dili daha artıq diplomatik olur. Lakin ölkə rəhbəri bu məsələlərdə Azərbaycanın güzəşt limitini doğma qardaşımıza belə işarə etdi. Bu, çox vacib məqamdır. Yəni çərçivə göstərildi. Xüsusilə beynəlxalq dairələr onun ölçüsünü götürdülər ki, Azərbaycanın etirazı təkcə Türkiyə iqtidarına qarşı deyil, daha artıq dərəcədə beynəlxalq aləmədir ki, bizim maraqlarımızı aşağılayaraq regionda yeni geosiyasət və hər hansı başqa arxitektura tərtib etmək qeyri-mümkündür. Şübhəsiz ki, bu, Azərbaycanın önəmini artırdı və sərhəd problemi məsələsindən bizi önə çıxarmış oldu. Təsadüfi deyil ki, ABŞ prezidenti Barak Obama Azərbaycan Prezidenti ilə danışır və regionun gələcəyi ilə bağlı mövqeyini ifadə edir. Bu, çox mühüm hadisədir. Sərhəd məsələsində Qarabağ konfliktini qabartmaqla onu sübuta yetirdik ki, gələcək addımları da buna kökləyəcəyik. Əslində, Prezidentin bu addımlarına rəğmən hər kəs, Türkiyənin siyasi iqtidarı da onu görmüş oldu ki, cənab İlham Əliyev Türkiyənin prezidenti və ya baş nazirinin yerində belə addımlar atmazdı. Çünki Azərbaycanın indiyə qədərki siyasətində elə hal olmayıb ki, bizdən istifadə edərək Türkiyənin üzərinə gedilsin. Şübhəsiz ki, bizim sərhəd məsələsinə belə həssas yanaşmağımızın bir özəlliyi də ondan ibarətdir ki, bu, dünyada görünmüş hadisədir. Məsələn, bu gün ABŞ-İran münasibətlərini misal göstərsək deməliyik ki, şah rejiminin devrilməsindən sonra on illərdir ki, Ağ Ev İrana yönəlik ən sərt "dəmir pərdə" siyasətini aparmaqdadır. İqtisadi münasibətlər yox, ticari əlaqələr mövcud deyil, diplomatik tanımazlıq var, soyuq müharibə mövcuddur və sair. Deməli, izolyasiya etmək, onu müəyyən sanksiyalara məruz qoymaq nümunəsini Qərb yaradıb. İndi biz Barak Obamadan tələb edə bilmərik ki, o, İranla münasibətlərini yaxşılaşdırsın və ticari münasibətləri qursun ki, bəlkə bununla etimad mühiti yaransın.
Yekun olaraq bu mürəkkəb prosesin aşağıdakı nəticələrini vurğulamaq olar:
- Ermənistanın Türkiyə vasitəsilə Qərblə yaxınlaşmasının dərhal işğalçılıq siyastinə müsbət təsirinə bağlanan illüziyalar qısa bir müddətdə dağılardı. Əksinə, artan yeni iqtisadi imkanlar fonunda bu ölkə dinc yanaşı yaşama prinsiplərini daha çox pozmağa və ərazi iddialarını həyata keçirməyə böyük stimul qazanacaqdır;
- Azərbaycanın Rusiya ilə yaxınlaşmaq üçün bu prosesi bir kampaniya olaraq apardığını iddia edənlər unudur ki, ölkəmizin Türkiyə ilə münasibətləri korlamaq fonunda Kremlə yaxınlaşması onun birqütblü siyasətin təzyiqinə könüllü tabe olması anlamına gəlir. Xarakterinə və siyasi dünyagörüşünə görə müstəqil kurs aparan İlham Əliyevin belə bir perspektivə can atması kəsərli arqument deyil;
- “Türkiyənin sərhəd məsələsi ilə başlanan diplomatik fəallığı onu Qarabağ danışıqlarında əsas oyunçuya çevirib” deyənlər, proses başa çatdıqdan sonra səhnəyə bu stratejinin həqiqi müəlliflərinin çıxdığını görəcəkdilər;
- Sarkisyan özü də bilmədən həqiqəti söyləyərək deyirsə ki, sərhədlərin bağlanması səbəb yox, nəticədir, deməli Dağlıq Qarabağ münaqişəsini bu prosesdən kənarda qoymaq Türkiyə siyasi diplomatiyası üçün səhv olardı;
- Sərhədlərin açıq olmamasının Ermənistanı Rusiyaya daha çox bağladığını iddia edənlərin dəqiq zəmanətləri yoxdur ki, bu blokada götürülmüş olsa, Ermənistan-Rusiya əlaqələrinin səviyyəsi aşağı düşəcəkdir;
- ABŞ və Avropa Birliyi əslində Cənubi Qafqazı vahid bir planda götürərək növbəti mərhələdə Azərbaycanın Ermənistanla müəyyən lokal sərhəd açılışı əməliyyatlarını tələb edəcəkdir ki, guya iqtisadi-ticari əməkdaşlıq vasitəsilə konflikt tənzimlənəcəkdir. Bu təhlükənin Azərbaycan qarşısında qoyulmaması üçün Türkiyənin indiki addımı ehtiyatlı olmalıdır. Xatırladaq ki, hələ zamanında Bill Klinton Azərbaycan prezidenti Heydər Əliyevə Qazax rayonu ərazisindən Ermənistanla ticari münasibətlərə getmək xahişində bulunmuşdu. Avropa Birliyi isə buna bənzər təklif fonunda bizə o vaxt 1 mlrd.dollardan artıq mükafat vəd etmişdi. Ulu Öndərin kəskin etirazı hər kəsin xatirindədir;
- Ən nəhayət, İran və Gürcüstanın bu məsələdə pozucu mövqe tutması, guya bizim maraqların qoruyucuları kimi hərəkət etmələri başadüşüləndir. Çünki regionda qüvvələr nisbətinin dəyişməsi onları belə hərəkətlərə vadar edir və s.
Türkiyə siyasi dairələri xarici siyasətini saxta "erməni soyqırımı" üzərində qurmalı deyil. Bu, çox yanlış olardı. Bundan ötrü Azərbaycan kimi bir ölkəni itirməyə dəyməz. Bizi əvəz edəcək ölkə yoxdur. Sərhəd açmaq əməliyyatı ilə Ermənistanı Rusiyanın təsir dairəsində çıxarmaq müşkül məsələdir. Türkiyə Ermənistan üçün Rusiya ola bilməz. Rəsmi Kreml də istənilən an belə layihələri darmadağın edə bilər.
İş elə gətirib ki, sərhəd türk dilində "sınır" kimi ifadə olunur. Əslində bu, o deməkdir ki, o millətin sinir sistemidir. Çox kəskin addımlar, kəskin toxunmalar şübhəsiz ki, həmin siniri ağrıdır. Bu məsələdə ehtiyatlı olmağın gərəkliliyi buna bağlıdır.
LENT.AZ
Türkiyə-Ermənistan danışıqları kontekstində Azərbaycan cəmiyyətinin yaşantıları başadüşüləndir. Etiraf edək ki, bu, ictimai fikri xeyli silkələdi və bəlkə də xeyirə oldu. Zatən ziyanlı görünən hadisənin xeyirli tərəfini tapmaq və ya ona çalışmaq, onu var eləmək gərəkdir. Yaşanan son proseslərin kontekstində irəliyə çıxan məqam odur ki, biz vətəndaşlıq mövqeyini qabarıq şəkildə nümayiş etdirdik. Cəmiyyət ondan əvvəlki dönəmlərdə siyasi əlamətlərinə, ideoloji baxışlarına, fərqli media stilinə görə nə qədər parçalanıb bölünmüşdüsə də, bu məsələ ətrafında vahid bir platforma üzərində hərəkət edə bildi.
Başqa ölkələrdə həsəd apardığımız bu cəhət bizim indiki halımızda özünü qabarıq göstərərək Azərbaycanın beynəlxalq aləmə yeni bir təqdimatını vermiş oldu. Biz sübut etdik ki, lazım olan zaman kütləvi informasiya vasitəsi də, siyasi spektrin bütün kəsimi də, vətəndaşı da öz ölkəsinin birinci simasının çağırışı ətrafında birləşə bilir, yaxud onun aksent etdiyi diplomatik dilə köklənir. Başqa bir tərəfdən, Ermənistanla sərhədlərin açılması məsələsi belə bir fikri gündəmə gətirdi ki, həmin sərhədlər təkcə coğrafi xarakter daşımır. O daha artıq dərəcədə ermənilərin ötən yüzillərdə apardığı düşmənçilik siyasətinin nəticəsi olaraq düşüncələrdə, ideallarda, baxışlarda, mənəvi ruhda özünə kök salmış sərhədləri pozmuş olur, təfəkkürləri qarışdırır və ciddi nifaq salır. Ona görə bu məsələdə ehtiyatlı olmaq gərəkdir. Sərhədlərin açılması əməliyyatı, yeni sərhədlərin yaranması ilə əvəz oluna bilməz. Sovetlər dönəmində türk dünyasının arasına çəkilən tikanlı məftillər o mənəvi birliyi poza bilməmişdisə, indiki addımların bunu zədələmək qorxusu varsa, deməli, həqiqətən ehtiyatlı olmağa dəyər. Artıq Türkiyənin siyasi elitası bu məsələnin fərqində olduğunu özünün son günlərdəki bəyanatları ilə göstərməyə çalışır. Düşünürəm ki, bu ictimai protestlər müəyyən bir məsələdə iqtidarları yönləndirmiş oldu. Heç kəs üçün sirr deyil ki, ictimai narahatlıqlar müəyyən fazalardan keçir. Əvvəlcə o özünü bu cür protest kimi göstərir, sonra onun yerini qəzəb tutur, daha sonra o kinə çevrilə bilir, sonda isə onun yerini çox təəssüf ki, pessimizm əvəzləyir. Bundan sonra isə müxtəlif fəsadlar başlayır. Yaranmış pessimizm müstəvisində yad maraqlar, düşmən niyyətlər öz siyasətlərini apara bilirlər. Onun üçün də bir kimsə milli ruhu həmin o pessimizmə yuvarlayaraq, uzun onilliklər və ya yüzilliklər boyu türk dünyasının üzərində öz maraqlarını bərqərar etmək istəyənlərə meydan verməli deyillər. Çünki bu ideallardan geri çəkilmə, bu mənəvi qırıqlıq və psixologiyada yaranan çatlar başqa bir addımlarla bərpa oluna bilmir. Keçdiyimiz yolun bir daha dəyərləndirilməsi, millətin özünün varlığına bir daha qayıtması, onun yaşantılarını təzədən sərf-nəzər eləməsi də xeyirə oldu. Hər bir halda düşünməliyik ki, bugünkü dönəmdə sərhəd amilindən daha çox, türk dünyasının maraqları məsələsini Azərbaycanın addımları önə çıxara bildi. Bunun alt qatında, yəni cəmiyyət həyatında parçalanma kimi görünən o tendensiyalardan dolayı kimlərsə öz narahatlığını dilə gətirir. Kimsə düşünür ki, biz türk dünyasına qarşı çox getdik, Türkiyənin siyasətini bizim maraqlarımızla əlaqəli girovluqda saxlamağa çalışdıq. Belə deyil. Biz ilk növbədə onun üzərində dayandıq ki, bu türk etnosunun kultuna xələl gətirməsin. Çünki bir türk idealları ortadadır. Bu məsələdə şairindən yazıçısına, sıravi vətəndaşından məmuruna qədər hər kəsin düşüncəsində problem yaransa, milli kimliyindən "qaçış" baş verər. Ayrılan qardaşların üzərinə gəlmək imkanları artar və bizim birliyi parçalayandan sonra təkləyərək zərbə vurmaq, əzmək şansları yüksələr. Azərbaycan bu dönəmdə öz çıxış yolunu nədə görməli olar: onda yeganə hərb yolu qalır. O kontekstdəki müttəfiqlikdən kənar silahlı əməliyyatlara başlayırıq, onda hərb meydanında şanslarımız böyümür. Bu günlərdə Bernar Fasye söylədi ki, Dağlıq Qarabağda yaşanan iqtisadi böhran fonunda ermənilər onsuz da həmin torpaqları verməli olacaqlar. Bu, Vyanada ermənilər tərəfindən süngü ilə qarşılanmışdı. Amma bu sözün həqiqət yükü ortadadır. Bu regionla tanış olanlar bilirlər ki, ermənilərin özünü məruz qoyduğu izolyasiyadan çıxması onların xeyrinədir. Burada Türkiyə pəncərə rolunu oynaya bilməz.
İstənilən halda bu məsələ ətrafında mənfi maraqların geniş tirajlanmasına, ictimailəşməsinə yol vermək də cinayət olardı. Etiraf edək ki, buna cəhdlər var və çoxdan bəri türk dünyasının maraqlarına qarşı addım atmaq istəyən qüvvələr də fəallaşıblar. Osmanlı dönəmindən, yaxud Şah İsmayıl Xətai zamanından türk dünyasının içərisində olan qarşıdurmaların gündəmə gətirilməsi, Sovet İttifaqının ilk illərində Türkiyə ilə münasibətlər, hətta yəqin Türkiyə Ermənistanla tarixi düşmənçilik münasibətlərini Azərbaycan ərazilərini Ermənistana təslim etməklə və ya bu təslimçilikdə müəyyən rol oynamaqla yoluna qoymağa çalışır kimi iddialar əsassızdır. Rusiyapərəstlərin mövqeyinin güclənməsi, hər hansı etnik zümrələrin türkün üzərinə gəlməsi üçün kiməsə yol açmamaq gərəkdir.
Prezident İlham Əliyev tərəfindən ən sərt platformanın ifadə olunması fəxarət doğurucu hadisə idi. Adətən ölkənin birinci siması elə bir siyasət yürüdür ki, onun çevrəsində hər hansı siyasi qüvvə daha kəskin mövqeni dilə gətirsin. Səlahiyyətləri və missiyası etibarilə onun dili daha artıq diplomatik olur. Lakin ölkə rəhbəri bu məsələlərdə Azərbaycanın güzəşt limitini doğma qardaşımıza belə işarə etdi. Bu, çox vacib məqamdır. Yəni çərçivə göstərildi. Xüsusilə beynəlxalq dairələr onun ölçüsünü götürdülər ki, Azərbaycanın etirazı təkcə Türkiyə iqtidarına qarşı deyil, daha artıq dərəcədə beynəlxalq aləmədir ki, bizim maraqlarımızı aşağılayaraq regionda yeni geosiyasət və hər hansı başqa arxitektura tərtib etmək qeyri-mümkündür. Şübhəsiz ki, bu, Azərbaycanın önəmini artırdı və sərhəd problemi məsələsindən bizi önə çıxarmış oldu. Təsadüfi deyil ki, ABŞ prezidenti Barak Obama Azərbaycan Prezidenti ilə danışır və regionun gələcəyi ilə bağlı mövqeyini ifadə edir. Bu, çox mühüm hadisədir. Sərhəd məsələsində Qarabağ konfliktini qabartmaqla onu sübuta yetirdik ki, gələcək addımları da buna kökləyəcəyik. Əslində, Prezidentin bu addımlarına rəğmən hər kəs, Türkiyənin siyasi iqtidarı da onu görmüş oldu ki, cənab İlham Əliyev Türkiyənin prezidenti və ya baş nazirinin yerində belə addımlar atmazdı. Çünki Azərbaycanın indiyə qədərki siyasətində elə hal olmayıb ki, bizdən istifadə edərək Türkiyənin üzərinə gedilsin. Şübhəsiz ki, bizim sərhəd məsələsinə belə həssas yanaşmağımızın bir özəlliyi də ondan ibarətdir ki, bu, dünyada görünmüş hadisədir. Məsələn, bu gün ABŞ-İran münasibətlərini misal göstərsək deməliyik ki, şah rejiminin devrilməsindən sonra on illərdir ki, Ağ Ev İrana yönəlik ən sərt "dəmir pərdə" siyasətini aparmaqdadır. İqtisadi münasibətlər yox, ticari əlaqələr mövcud deyil, diplomatik tanımazlıq var, soyuq müharibə mövcuddur və sair. Deməli, izolyasiya etmək, onu müəyyən sanksiyalara məruz qoymaq nümunəsini Qərb yaradıb. İndi biz Barak Obamadan tələb edə bilmərik ki, o, İranla münasibətlərini yaxşılaşdırsın və ticari münasibətləri qursun ki, bəlkə bununla etimad mühiti yaransın.
Yekun olaraq bu mürəkkəb prosesin aşağıdakı nəticələrini vurğulamaq olar:
- Ermənistanın Türkiyə vasitəsilə Qərblə yaxınlaşmasının dərhal işğalçılıq siyastinə müsbət təsirinə bağlanan illüziyalar qısa bir müddətdə dağılardı. Əksinə, artan yeni iqtisadi imkanlar fonunda bu ölkə dinc yanaşı yaşama prinsiplərini daha çox pozmağa və ərazi iddialarını həyata keçirməyə böyük stimul qazanacaqdır;
- Azərbaycanın Rusiya ilə yaxınlaşmaq üçün bu prosesi bir kampaniya olaraq apardığını iddia edənlər unudur ki, ölkəmizin Türkiyə ilə münasibətləri korlamaq fonunda Kremlə yaxınlaşması onun birqütblü siyasətin təzyiqinə könüllü tabe olması anlamına gəlir. Xarakterinə və siyasi dünyagörüşünə görə müstəqil kurs aparan İlham Əliyevin belə bir perspektivə can atması kəsərli arqument deyil;
- “Türkiyənin sərhəd məsələsi ilə başlanan diplomatik fəallığı onu Qarabağ danışıqlarında əsas oyunçuya çevirib” deyənlər, proses başa çatdıqdan sonra səhnəyə bu stratejinin həqiqi müəlliflərinin çıxdığını görəcəkdilər;
- Sarkisyan özü də bilmədən həqiqəti söyləyərək deyirsə ki, sərhədlərin bağlanması səbəb yox, nəticədir, deməli Dağlıq Qarabağ münaqişəsini bu prosesdən kənarda qoymaq Türkiyə siyasi diplomatiyası üçün səhv olardı;
- Sərhədlərin açıq olmamasının Ermənistanı Rusiyaya daha çox bağladığını iddia edənlərin dəqiq zəmanətləri yoxdur ki, bu blokada götürülmüş olsa, Ermənistan-Rusiya əlaqələrinin səviyyəsi aşağı düşəcəkdir;
- ABŞ və Avropa Birliyi əslində Cənubi Qafqazı vahid bir planda götürərək növbəti mərhələdə Azərbaycanın Ermənistanla müəyyən lokal sərhəd açılışı əməliyyatlarını tələb edəcəkdir ki, guya iqtisadi-ticari əməkdaşlıq vasitəsilə konflikt tənzimlənəcəkdir. Bu təhlükənin Azərbaycan qarşısında qoyulmaması üçün Türkiyənin indiki addımı ehtiyatlı olmalıdır. Xatırladaq ki, hələ zamanında Bill Klinton Azərbaycan prezidenti Heydər Əliyevə Qazax rayonu ərazisindən Ermənistanla ticari münasibətlərə getmək xahişində bulunmuşdu. Avropa Birliyi isə buna bənzər təklif fonunda bizə o vaxt 1 mlrd.dollardan artıq mükafat vəd etmişdi. Ulu Öndərin kəskin etirazı hər kəsin xatirindədir;
- Ən nəhayət, İran və Gürcüstanın bu məsələdə pozucu mövqe tutması, guya bizim maraqların qoruyucuları kimi hərəkət etmələri başadüşüləndir. Çünki regionda qüvvələr nisbətinin dəyişməsi onları belə hərəkətlərə vadar edir və s.
Türkiyə siyasi dairələri xarici siyasətini saxta "erməni soyqırımı" üzərində qurmalı deyil. Bu, çox yanlış olardı. Bundan ötrü Azərbaycan kimi bir ölkəni itirməyə dəyməz. Bizi əvəz edəcək ölkə yoxdur. Sərhəd açmaq əməliyyatı ilə Ermənistanı Rusiyanın təsir dairəsində çıxarmaq müşkül məsələdir. Türkiyə Ermənistan üçün Rusiya ola bilməz. Rəsmi Kreml də istənilən an belə layihələri darmadağın edə bilər.
İş elə gətirib ki, sərhəd türk dilində "sınır" kimi ifadə olunur. Əslində bu, o deməkdir ki, o millətin sinir sistemidir. Çox kəskin addımlar, kəskin toxunmalar şübhəsiz ki, həmin siniri ağrıdır. Bu məsələdə ehtiyatlı olmağın gərəkliliyi buna bağlıdır.
LENT.AZ
Bu gün Türkiyə-Ermənistan sərhədlərinin açılmasına etiraz olaraq Türkiyənin Azərbaycandakı səfirliyinin binası qarşısında aksiya keçirilib.
Bu gün Türkiyə-Ermənistan sərhədlərinin açılmasına etiraz olaraq Türkiyənin Azərbaycandakı səfirliyinin binası qarşısında aksiya keçirilib.
APA-nın xəbərinə görə, İrəvan Azadlıq Təşkilatının (İAT) bir qrup üzvü “Türkiyə, Azərbaycanı unutma!” şüarını səsləndirib, üzərində “Azərbaycan-Türkiyə”, “Bir millət, iki dövlət” sözləri yazılan plakatlar qaldırıblar.
Sonda aksiyanın bəyanatı oxunub. Bəyanatda Türkiyə-Ermənistan sərhədinin açılmasına etiraz bildirilib. Qeyd olunub ki, Ermənistan Azərbaycan və Türkiyənin ərazi bütövlüyünü tanımayana, Qarabağ azad olunmayana qədər sərhədlərin açılması müzakirə mövzusu ola bilməz.
Bəyanatda sərhədlərin açılması yönündə Türkiyə iqtidarının atdığı addımlar türk dünyasına xəyanət kimi dəyərləndirilib. Bəyanat səfirliyə təqdim olunub.
LENT.AZ
APA-nın xəbərinə görə, İrəvan Azadlıq Təşkilatının (İAT) bir qrup üzvü “Türkiyə, Azərbaycanı unutma!” şüarını səsləndirib, üzərində “Azərbaycan-Türkiyə”, “Bir millət, iki dövlət” sözləri yazılan plakatlar qaldırıblar.
Sonda aksiyanın bəyanatı oxunub. Bəyanatda Türkiyə-Ermənistan sərhədinin açılmasına etiraz bildirilib. Qeyd olunub ki, Ermənistan Azərbaycan və Türkiyənin ərazi bütövlüyünü tanımayana, Qarabağ azad olunmayana qədər sərhədlərin açılması müzakirə mövzusu ola bilməz.
Bəyanatda sərhədlərin açılması yönündə Türkiyə iqtidarının atdığı addımlar türk dünyasına xəyanət kimi dəyərləndirilib. Bəyanat səfirliyə təqdim olunub.
LENT.AZ
Türkiyənin Azərbaycandakı səfirliyi qarşısında etiraz aksiyası keçirilib
Türkiyənin Azərbaycandakı səfirliyi qarşısında etiraz aksiyası keçirilib
15:20 13-04-09
Bu gün Türkiyə-Ermənistan sərhədlərinin açılmasına etiraz olaraq Türkiyənin Azərbaycandakı səfirliyinin binası qarşısında aksiya keçirilib.
APA-nın xəbərinə görə, İrəvan Azadlıq Təşkilatının (İAT) bir qrup üzvü “Türkiyə, Azərbaycanı unutma!” şüarını səsləndirib, üzərində “Azərbaycan-Türkiyə”, “Bir millət, iki dövlət” sözləri yazılan plakatlar qaldırıblar.
Sonda aksiyanın bəyanatı oxunub. Bəyanatda Türkiyə-Ermənistan sərhədinin açılmasına etiraz bildirilib. Qeyd olunub ki, Ermənistan Azərbaycan və Türkiyənin ərazi bütövlüyünü tanımayana, Qarabağ azad olunmayana qədər sərhədlərin açılması müzakirə mövzusu ola bilməz.
Bəyanatda sərhədlərin açılması yönündə Türkiyə iqtidarının atdığı addımlar türk dünyasına xəyanət kimi dəyərləndirilib. Bəyanat səfirliyə təqdim olunub.
15:20 13-04-09
Bu gün Türkiyə-Ermənistan sərhədlərinin açılmasına etiraz olaraq Türkiyənin Azərbaycandakı səfirliyinin binası qarşısında aksiya keçirilib.
APA-nın xəbərinə görə, İrəvan Azadlıq Təşkilatının (İAT) bir qrup üzvü “Türkiyə, Azərbaycanı unutma!” şüarını səsləndirib, üzərində “Azərbaycan-Türkiyə”, “Bir millət, iki dövlət” sözləri yazılan plakatlar qaldırıblar.
Sonda aksiyanın bəyanatı oxunub. Bəyanatda Türkiyə-Ermənistan sərhədinin açılmasına etiraz bildirilib. Qeyd olunub ki, Ermənistan Azərbaycan və Türkiyənin ərazi bütövlüyünü tanımayana, Qarabağ azad olunmayana qədər sərhədlərin açılması müzakirə mövzusu ola bilməz.
Bəyanatda sərhədlərin açılması yönündə Türkiyə iqtidarının atdığı addımlar türk dünyasına xəyanət kimi dəyərləndirilib. Bəyanat səfirliyə təqdim olunub.
Kaydol:
Kayıtlar (Atom)
